Żeby nie zapomnieć

W SKRÓCIE

Tekst analizuje ilustrację Ksawerego Pillatiego do „Wizerunków książąt i królów polskich” Józefa Ignacego Kraszewskiego, skupiając się na scenie śmierci Stanisława Leszczyńskiego. Autor twierdzi, że kompozycja rysunku może nawiązywać zarówno do mauzoleum w Nancy, jak i do „Rejtana” Jana Matejki.

NAJWAŻNIEJSZE PUNKTY

• Pillati przygotował 39 portretów i scen do wydanej w 1888 r. książki Kraszewskiego.
• Kraszewski pisał o władcach Polski z perspektywy ich panowania, a nie całej historii kraju.
• W tle pojawia się spór Kraszewskiego z Matejką po „Rejtanie”, który ochłodził ich relacje.
• Rysunek Leszczyńskiego zestawiono z nagrobkiem w Nancy i z kompozycją obrazu Matejki.
• Tekst stawia pytanie, czy Pillati świadomie odwołał się do słynnego dzieła Matejki.

KONTEKST

Józef Ignacy Kraszewski pracował nad książką w Dreźnie, a zmarł 19 marca 1887 r. w Genewie; publikacja ukazała się w 1888 r. w Warszawie nakładem Gebethnera i Wolffa. Wspomniani są też Jan Matejko, Stanisław Leszczyński, Ksawery Pillati, Tadeusz Budrewicz, Drezno, Lipsk, Magdeburg, Nancy i Lunéville.